Burnout en terugval

Vrijwel dagelijks werk ik met mensen die ernstige burnout klachten hebben. En heel vaak zijn deze mensen al eerder burnout geraakt en in therapie of coaching begeleid. De vraag is dan: wat gaat er steeds mis? Hoe komt het dat veel mensen eens in de zoveel tijd opnieuw in een burnout terechtkomen, en vaak steeds dieper wegzakken.

Bij burnout klachten gaat het om de energie die letterlijk op is. Het lukt niet meer om de dagelijkse dingen te doen, zelfs niet als je je extra inspant. 

Klachten nemen toe, variërend van concentratieproblemen, vergeetachtigheid, emotionele labiliteit, piekeren, slaapproblemen, prikkelbaarheid, lichamelijke klachten, compensatiegedrag etcetera. En vaak kom je bij dit soort burnout klachten van de ene klacht in de ander terecht.

Daarom is het mijns inziens essentieel dat je niet alleen ’tot rust komt’, of leert ‘orde op zaken te stellen’ of ‘grenzen te stellen’, maar dat je daadwerkelijk aan de slag gaat met het achterliggende onbewuste mechanisme waardoor je steeds vastloopt, en de onbewuste mechanismen die je huidige burnout klachten veroorzaken en je systeem ontregelen.

Soms is dat een automatisme waardoor je constant te veel spanning vasthoudt en te intensief dingen doet, of een voortdurende twijfel aan jezelf waardoor je op je tenen gaat lopen of gaat pleasen, of andere automatismen waardoor je uiteindelijk jezelf uitput.

Belangrijk is om je burnout bij de basis aan te pakken. Zowel in de preventie en reïntegratie, als in de eerste stap: het herstel en weer op energie komen.

Als ik namelijk kijk naar het standaard burnout protocol, dat door 95% van de reïntegratiebureaus gebruikt wordt, dan zie ik niets staan over het daadwerkelijk herstel van vitale functies als focus, concentratie, grip op emoties etcetera.

En het zijn juist die functies waarmee je in essentie de stappen in de richting van je herstel kunt gaan zetten. 

In de coaching van clienten met burnout klachten werk ik allereerst veel aan het herstellen van die functies. Als je concentratie namelijk weer iets beter wordt, kosten dagelijkse dingen minder energie. 

Concentratie is naar buiten gerichte aandacht. Eenzelfde proces is er ook naar binnen gericht, dan noemen we het ‘grip op je emoties’. Zolang je die functies niet herstelt, blijf je emotioneel labiel en blijft dat gedurende je reïntegratie veel energie kosten.

Kortom, het aanpakken van klachten, in het bijzonder bij burnout klachten, bij de basis loont. Zo werk je opbouwend aan je herstel en voorkom je dat je herstel en reïntegratie meer is dan ‘tot rust komen’ en dat je telkens opnieuw terugvalt in je oude automatismen.

Je paard voor je wagen spannen

Vaak heb ik mensen in therapie die al van alles gedaan hebben om te bereiken wat ze graag willen. Of het nu gaat om een leven zonder psychische klachten, om stappen in hun carrière, een leuke relatie of om meer materiële doelen. Het ontbreekt meestal niet aan actie en motivatie.

Het is echter essentieel dat je leert het paard voor de wagen te spannen. Daarmee bedoel ik: dat je alles in jezelf in het werk stelt om te bereiken wat je wilt. Er wordt weleens makkelijk gezegd: ‘Je kunt alles, als je maar wilt…’ of ‘Geloof in je dromen…’

Maar zo simpel is het mijns inziens ook weer niet. Je kunt dolgraag een zonsondergang willen zien, en vurig, actief, goed voorbereid en enthousiast naar het oosten lopen… 

Zolang je innerlijke strategieën niet zo zijn ontwikkeld dat je ook ècht automatisch gebruik kunt maken van je mogelijkheden, zal het je niet of nauwelijks lukken. Het ontbreekt je eenvoudigweg aan toegang tot je hulpbronnen. Het is als op weg gaan zonder landkaart, zonder wegen, zonder brandstof… en toch vurig hopen dat je precies op de gewenste plek gaat uitkomen.

In hypnotherapie en in de daarmee verbonden coaching leren cliënten om onbewust gebruik te maken van hun mogelijkheden. Om meer uit zichzelf te halen en geleidelijk hun doelen te bereiken. Dat gaat veel beter en creatiever dan al die bewust aangeleerde stategieën, technieken en trucs.

Je leert in therapie om je onbewuste mogelijkheden te benutten. Door al je vroegere leerervaringen zo in te zetten dat ze je nu automatisch helpen om je nieuwe doelen te bereiken of je klachten bij de oorsprong aan te pakken.

En dat doen we niet met je denken, maar met je voelen en je innerlijke automatismen. Het gaat daarbij allemaal om ‘onbewust leren’. Dat klinkt misschien vaag, maar je kent dat wel… onbewust leren.

Toen je bijvoorbeeld leerde fietsen toen dacht je aanvankelijk wellicht dat het om trappen en sturen ging, maar al snel merkte je dat je iets heel moeilijks moest leren… dat is: evenwicht. En terwijl je dat leerde, kon je er niet eens woorden aan geven. Een ingewikkeld proces van gewicht verplaatsen, snelheid inschatten, motoriek etcetera vond plaats. Te ingewikkeld om je vinger op te leggen… en je leerde het… onbewust.

Zo is het ook met veel innerlijke vaardigheden. Vaardigheden om je doelen te bereiken of je klachten aan te pakken. Je kunt ze eigenlijk alleen op onbewust niveau goed aanleren. Dan worden ze automatisch en blijven ze echt bij je. Onbewust, je zou kunnen zeggen ‘in vaagheid’, diep van binnen.

Coming out

Regelmatig heb ik mensen in therapie die worstelen met hun seksuele identiteit, en veel vaker nog mensen die worstelen met hoe ze denken dat anderen denken over zoiets persoonlijks als hun seksuele identiteit.

Mijn eerste reactie is dan vaak om de dingen in de juiste verhoudingen te zien: het gaat ten eerste niemand iets aan tot wie je je seksueel aangetrokken voelt. Dat is iets tussen jou en de ander.

De problemen ontstaan vaak doordat er in de loop van de jaren een enorme angst en een negatief zelfbeeld is opgebouwd als er sprake is van een andere seksuele voorkeur dan ogenschijnlijk de meeste mensen hebben. 

Soms gevoed door de media, door nonchalant uitgesproken vooroordelen van ouders, door religieuze overtuigingen, door scheldwoorden van vriendjes etcetera ontstaat een innerlijk gevoel dat bijvoorbeeld jouw homoseksuele identiteit niet o.k. of minder is.

De eerste stap in therapie en coaching is dan om in jezelf de moed te vinden om volledig en ontspannen te gaan staan voor wie je bent. Als je jezelf niet accepteert, dan zal een ander daar soms ook meer moeite mee hebben.

Bovendien niets is zo belangrijk voor je eigenwaarde en zelfvertrouwen, dan dat je jezelf serieus neemt en daardoor het beste uit jezelf haalt. Je bent wie je bent, en maak daar iets moois van in je leven.

Mijn advies is veelal om niet te lang te blijven treuzelen met betrekking tot je coming out. Je weet nooit precies van te voren hoe ouders, familie en vrienden reageren. Veelal is dat positiever, begrijpender dan je verwacht.

En als dat niet zo positief is, dan kun je dat maar beter zo snel mogelijk ontdekken en hoe pijnlijk het ook kan zijn: positief verder gaan met je leven met mensen om je heen die van je houden, je kennen zoals je bent en je waarderen.

Je bent het verplicht aan jezelf om te zijn wie je bent. Je kunt geen ander leven leiden dan dat van jezelf. Maak dus de dingen niet moeilijker dan ze zijn.

De mening van anderen, hun overtuigingen over homoseksualiteit, hun dogma’s... het is niet je belangrijkste uitdaging. De eerste en belangrijkste stap is: wees eerlijk naar jezelf, wees jezelf en maak er iets moois van.

Het contact met jezelf is de fundering van je succes

“Ik weet niet wat het is...”, zei een cliënt een tijdje geleden, “het is alsof ik mezelf ben kwijtgeraakt... ergens... het is heel geleidelijk gegaan”.

Hij heeft een goede baan, geen financiële zorgen, een leuke relatie, gezonde kinderen... “en toch kan ik er niet echt meer van genieten”...

Het gebeurt vaak dat mensen in hun leven kleine beslissingen nemen die stapje voor stapje verder wegvoeren van hun eigenlijke bezieling en drijfveren. 

Al die kleine stapjes, al die keuzes waren vaak gebaseerd op criteria die voortkomen uit tekorten. Een gebrek aan erkenning leidt bijvoorbeeld tot overmatige blijdschap als je een promotie krijgt aangeboden. Ook al loop je daarmee een paar stappen verder weg van je passie. 

“Iedereen is blij en vindt het geweldig wat ik bereikt heb..., maar als ik in de spiegel kijk zie ik mezelf niet eens meer”, zei laatst een client die hoog was opgeklommen in het bedrijf waar hij werkte.

Het is een belangrijke vraag waar je alleen voelend een werkelijk antwoord op krijgt: “Wie ben ik...?” en “Wat wil ik nou eigenlijk...?”. Hoe kom je als mens tot je recht en hoe haal je het beste uit jezelf. 

Dat is een heel belangrijk onderwerp in coaching. Ik noem dat vaak ‘Het paard voor de wagen spannen’, de bezieling weer terugbrengen in je leven. Dat gaat over in jezelf je mogelijkheden en capaciteiten aanboren en daarin zekerheid, plezier en identiteit vinden.

Zonder diep onbewust contact met je echte ‘ik’ is het heel moeilijk om richting te vinden, stappen te zetten, keuzes te maken en angst en onzekerheid echt de baas te worden. Het contact met jezelf is de fundering van je succes.

Zo kan hypno-coaching je helpen om jezelf weer neer te zetten, en jezelf in beweging te brengen. Jezelf weer te ontdekken... je passie, je drijfveren en weer invulling te geven aan jezelf. 

Geldzorgen en armoede beperken ons brein

Nieuw wetenschappelijk onderzoek van Princeton University toont aan dat armoede en geldzorgen zoveel van ons brein vergen dat mensen daardoor onvoldoende denkkracht overhouden. 

Het is alsof ze te weinig bandbreedte hebben om ook over andere zaken - die vaak grote invloed hebben en waar oplossingen kunnen liggen - na te denken.

Dit verklaart waarom mensen soms vanuit financiële zorgen verder in een negatieve vicieuze cirkel kunnen komen en vaak ook verkeerde keuzes maken die hun problemen verder vergroten.

In het onderzoek werden mensen met financiële zorgen gevraagd om oplossingsgericht te handelen ten aanzien van hun problemen en werden tegelijkertijd hun cognitieve vaardigheden en prestaties getest.

De terugloop van de cognitieve prestaties bij geldzorgen was aanzienlijk, en vergelijkbaar met een daling van 13 punten van het IQ.

Het omgekeerde hiervan zie ik vaak in therapie en coaching. Mensen die goed in hun vel zitten en geleerd hebben om onbewust veerkrachtig te reageren op problemen, tegenslagen en uitdagingen bereiken in korte tijd op alle gebied veel meer.

Hun vaardigheden verbeteren, creatieve vermogens worden verder geactiveerd en er ontstaat een bewust en onbewust sturen en handelen richting het behalen van bepaalde doelen, welvaart en welzijn. Het paard wordt als het ware voor de wagen gespannen.

Daarom is coaching - gericht op onbewuste groei en het aanboren van je potentie - wellicht de beste investering die je kunt doen in jezelf.

Vaardigheden leren of innerlijke groei?

In mijn praktijk komt het nogal eens voor dat cliënten willen werken aan gevoelens van angst of onzekerheid in sociale situaties. In veel gevallen is men al eerder in therapie of coaching geweest, of heeft men cursussen gedaan of zelfhulpboeken gelezen.

Als ik dan doorvraag hoe dat geholpen heeft, dan blijkt vaak dat er veel is ingezet op het leren van vaardigheden. Bijvoorbeeld zoals je dat leert in een assertiviteitscursus of sociale vaardigheidstraining. 

Je leert dan bijvoorbeeld hoe je contact kunt maken, hoe je je mening kunt geven. Of men heeft in individuele therapie of coaching geleerd om negatieve gedachten om te buigen tot meer positieve gedachten waardoor dit als een steuntje in de rug kan voelen…

Maar… als je bijvoorbeeld alle vaardigheden aanleert die er zijn met betrekking tot assertiviteit, en je blijft je diep van binnen, onbewust, wat onzeker voelen. Dan word je niet ècht assertief, niet ècht sociaal vaardig, maar een beetje bits, hard, zuur, kortom een wat vervelend type. In het contact zit er dan geen echte rust, zekerheid, geen ècht goed gevoel achter je vaardigheden. 

Ik vergelijk dat vaak met een brug bouwen of een touw spannen tussen twee bergen. Je kunt leren dat te doen, en er overheen lopen, maar zolang het alleen vaardigheden zijn voel je diep van binnen dat de angst, onzekerheid, twijfel achterliggend nog aanwezig zijn. Je gaat dus heel krampachtig lopen - je vasthouden aan je geleerde vaardigheden, terwijl je je nog steeds diep van binnen niet goed en rustig voelt - of je gaat bij een tegenslag direct weer onderuit.

Dat is heel frustrerend en je vraagt je dan af: "Waarom lukt het mij nou niet om dat te doen, terwijl ik het toch geleerd heb… en terwijl andere mensen met dezelfde vaardigheden en technieken het wel kunnen?" "Waarom lukt het nou niet om echt te bouwen en vooruit te komen..?"

Vaardigheden hebben vooral nut als je eerst werkt aan je achterliggende persoonlijke ontwikkeling. Aan het dieperliggende onderbewuste proces, aan je innerlijk gevoel van zekerheid, zelfbewustheid, vertrouwen, innerlijke rust etcetera. 

Vaardigheden, cursussen en coaching zijn als 'bouwen'. En je kunt pas bouwen als de grond waarop je bouwt klaar, voorbereid en stabiel is.

Zo'n innerlijke ontwikkeling, waar we in hypnotherapie aan werken, is in deze vergelijking als het dichten van de kloof tussen die twee bergen, waardoor de overtocht geen spannende onderneming wordt op basis van vaardigheden, maar waardoor je stabiel, creatief en zeker van de ene naar de andere kant kunt gaan.

Daarom is het verstandig om eerst in therapie te gaan en te werken aan je onbewuste achterliggende gevoelens, en pas dan in therapie of coaching of met behulp van zelfhulpmateriaal vaardigheden aan te leren. Zodat je niet bouwt op drijfzand, maar je je stabiel verder kunt ontwikkelen.

Focus op wat je wilt...

Het lijkt heel simpel, maar het is voor veel mensen erg moeilijk om hun focus te richten op wat ze willen bereiken.

Soms zijn mensen een leven lang getraind om te kijken naar ‘wat er mis kan gaan’ of naar ‘wat ze niet willen’, of ‘wat niet goed gaat’, of ‘wat anderen beter kunnen’ etcetera.

Bij ieder nieuw idee, bij iedere mogelijk interessante kans komt dan direct dat automatisme opzetten en dat blokkeert iedere creativiteit, iedere durf, iedere kans om iets nieuws op te bouwen.

Het gevolg is dat mensen vaak krampachtig vasthouden aan wat ze hebben. Ze steken alle energie in ‘het niet verliezen’, maar laten hun mogelijkheden daarmee ongebruikt. Ze durven niet los te laten om daarna de kracht te ervaren van de ruimte om iets nieuws te laten ontstaan. Josh Groban zingt zoals Josh Groban alleen kan zingen:

Let me fall

Let me climb

There’s a moment when fear

and dreams must collide

In therapie en coaching leren mensen hun onbewuste mogelijkheden en sluimerend potentieel te benutten. Daarom is therapie waarin je aan deze zaken werkt, wellicht de beste investering in jezelf die je kunt doen. Je leert mogelijkheden te ontwikkelen om te sturen en iets te bereiken.

Ik vergelijk het vaak met het rijden over een weg door de bergen. Als je als chauffeur voortdurend in het ravijn gaat kijken en gaat bedenken hoe diep het wel niet is als je daarin rijdt... dan gaat mis. Of je verlamt van angst of je stuurt onbewust die richting op. 

In therapie leer je een ‘goed chauffeur’ te worden. Vertrouwend en gebruikmakend van je eigen mogelijkheden en rustig sturend - soms over een kronkelend pad, soms als rijdend door de mist - stap voor stap naar je doel.

Veranderingen en Transformaties in 2013

De meeste mensen kennen wellicht het verhaal van Dickens ‘A Christmas Carol’, waarin de oude Scrooge een transformatie doormaakt van oude verzuurde vrek tot vriendelijke sociaal betrokken persoon.

Er is in deze periode een klein onderzoekje gedaan naar mensen die een dergelijke radicale ommekeer in hun leven hebben meegemaakt. Kenmerkend bij een dergelijke ommekeer in je leven is dat je in een situatie komt waar je hele leven klaar is voor verandering. Vergelijkbaar bij water wat bijna aan de kook is. Daar gaat, zo concluderen de onderzoekers, dus innerlijk werk aan vooraf.

Maar even zo vaak zien we om ons heen mensen bij wie het water maar niet aan de kook raakt... Ze zijn niet echt gelukkig, maar niet ongelukkig genoeg om in beweging te komen en om te veranderen. Ze krijgen hun innerlijke drijfveren niet gemobiliseerd om daadwerkelijk een verandering door te maken.

Dat is de situatie die ik in therapie nog weleens meemaak. Belangrijk is om te leren je onbewuste en je gevoelens te mobiliseren als een drijvende kracht, zodat de innerlijke pijn en je innerlijke verlangens je kunnen aanzetten om een ommekeer te maken. Of het nu gaat om het stoppen met roken, afvallen of een verstrekkende ommekeer als Ebenezer Scrooge, het is noodzakelijk om de stappen te maken diep in je onbewuste, in je gevoel en niet alleen in je hoofd. 

We worden allemaal gedreven door automatismen en diepere onbewuste behoeften en we kennen allemaal het verschijnsel dat je begin januari het roer kan omgooien om te ontdekken dat je begin februari weer terug bent bij je oude gewoontes. 

Wil je in 2013 écht dingen aanpakken en veranderen?  En ervaar je in je leven dat dit moeilijker is dan het lijkt? 

Kijk gerust even rond op mijn website...

Waar ligt de grens tussen therapie en coaching?

Zo’n 80% van mijn cliënten komen bij mij omdat ze van een psychische of psychosomatische klacht afwillen. Zo’n 15% van mijn cliënten hebben geen klachten, maar hebben het gevoel dat er meer in hen zit dan er uit komt. En zo’n 5% van mijn cliënten weten dat het verstandiger is om problemen voor te blijven en kiezen voor een voortdurend coachingstraject, we zien elkaar dan bijvoorbeeld één keer in de maand gedurende jaren.

In therapie werken we aan de achterliggende oorzaak waardoor een probleem ontstaat. We zijn dus niet alleen een symptoom (een klacht) aan het wegnemen, maar stimuleren een dusdanige ontwikkeling in jezelf dat soortgelijke klachten ook niet meer zullen voorkomen. Ik vergelijk therapie vaak met ‘werk onder de grond’. Als de fundering van je bouwwerk niet goed zit, dan kun je met veel inzet en enthousiasme bouwen, maar zal het gebouwde geen stand houden.

Dat hoor ik vaak als mensen dingen vertellen als: “Het lukt me maar niet om....  Iedere keer....” en dan blijkt dat ze onbewust tegen klachten of barrières aanlopen of dat ze zichzelf onbewust tegenwerken.

In coaching ligt het accent sterk op het op- of verbouwen van je leven. Als je bijvoorbeeld je angsten hebt overwonnen en weer je vrijheid terughebt, is het nog wel de vraag hoe je die vrijheid gaat gebruiken in je nieuwe angst-vrije leven. Wat zijn je doelen? Hoe ga je ze bereiken? Welke mogelijkheden heb je in jezelf? En hoe kun je zo goed mogelijk genieten van het proces terwijl je op je doelen afgaat? Hoe kun je met plezier werken en al je talenten benutten en ontwikkelen?

Zo liggen therapie en coaching in elkaars verlengde en komt het vaak voor dat therapie even wat coachingselementen bevat en dat we soms wat therapeutisch werk kunnen doen in een coachingstraject. 

Alleen coaching zonder therapeutische interventies waar nodig, is als bouwen en niet omkijken naar de bouwgrond, en alleen therapeutisch werk zonder coachingselementen is als innerlijk werk met te weinig concrete stappen hoe dingen in de dagelijkse praktijk vorm te geven.

Redelijke vooruitgang in redelijke tijd

“Hoe snel kan ik van mijn klacht afkomen?”, dat is de essentie van veel vragen die mensen mij aan de telefoon stellen. Het antwoord is dat dit verschilt van persoon tot persoon en van klacht tot klacht, maar in essentie: vaak veel sneller dan je klacht ontwikkeld is.

In de meeste gevallen hebben mensen een klacht gedurende een lange periode ontwikkeld. Gevoelens van angst of onzekerheid bijvoorbeeld zijn vaak in jaren gegroeid en uitgegroeid tot een automatisme dat moeilijk door jezelf te beïnvloeden is.

We hebben het bij psychische (en lichamelijke) klachten over natuurlijke processen. Mensen zijn geen machine waarbij we de ene chip er uit halen en de andere chip er in doen, en psychische klachten zijn veelal eerder een mechanisme van op elkaar inwerkende aspecten dan een eenvoudig aangeleerde koppeling. We kunnen in therapie niet je klacht wegtoveren, maar wel daadkrachtig in redelijke tijd blijvend aanpakken, zodat je weer meer kunt genieten van je leven.

In therapie ontrafelen we de kern van je klacht, en veranderen we rechtstreeks het achterliggende mechanisme. Zo pak je niet alleen je klacht aan, maar blijf je ook in de toekomst klacht-vrij.

Als je bijvoorbeeld gedragsmatig met paniekaanvallen aan de slag gaat, en je paniekaanvallen verdwijnen... blijft de achterliggende oorzaak - het mechanisme waarmee je spanning opbouwt en vasthoudt - vaak voortbestaan. De kans dat je dan in de loop van de tijd een nieuwe klacht ontwikkelt is vrij groot. Vaak heb je het bijvoorbeeld zelf niet in de gaten dat de achterliggende oorzaak van je toenmalige paniekaanvallen dezelfde is als van je latere hoofdpijn.

In hypnotherapie pakken we de achterliggende oorzaak aan, zodat niet alleen je klacht verdwijnt, maar je je ook in essentie veel beter gaat voelen en minder gevoelig wordt voor klachten. Je gaat in essentie beter functioneren. 

KLIK HIER voor informatie over hypnotherapie

Haal meer uit je brein...

We hebben veel meer mogelijkheden dan we denken en we vaak benutten. 

Je zou kunnen zeggen dat ons brein in de loop van de tijd (na onze kindertijd) lui wordt. We maken steeds vaker gebruik van gebaande wegen en ingeslepen automatismen, ook in ons denken. 

Dat is zeer nadelig voor onze creativiteit en daarmee voor het gebruik van onze potientiële capaciteiten. Door je brein op de juiste manier te stimuleren haal je letterlijk veel meer uit jezelf. 

Je concentratie verbetert, je focus wordt helderder, je ervaart meer zekerheid daardoor, je krijgt meer grip op emoties, je wordt creatiever, je komt op betere ideeën, je kunt meer gebruik maken van je sluimerende talenten en ga zo maar door.

Nieuw wetenschappelijk onderzoek toont aan dat het brein van ouderen harder begint te werken, als compensatie voor de aftakeling van bepaalde functies. Waar bijvoorbeeld bij jongeren bij een bepaalde taak veelal activiteit in één hersenhelft wordt gemeten, zien we dat bij ouderen bij dezelfde taak meer activiteit ontstaat in beide hersenhelften.

Je kunt met hypnotherapeutische technieken en aanvullende technische middelen leren om in therapie je brein daadwerkelijk beter te laten functioneren. Het is een stap in therapie die ik vaak inlas, omdat een beter functionerend brein veel makkelijker uitdagingen oppakt en beter therapeutisch werk gericht op verandering of verwerking aankan.

Ongeveer 10% van mijn cliënten komen niet bij mij omdat ze problemen of klachten ervaren, maar om meer uit zichzelf te halen of om er voor te zorgen dat ze zonder klachten succesvol bezig kunnen blijven. Breintraining is daarbij essentieel. 

In een beperkt aantal sessies kun je op het gebied van het vergroten van je breintechnische mogelijkheden al veel bereiken. Je haalt alleen al daardoor veel meer uit jezelf.  

Bel gerust voor meer informatie.

Een half uur investeren in jezelf...

Het afgelopen jaar vond ik het verbazingwekkend hoeveel mijn dochtertje van 6 op school leerde. Ze leerde hele ingewikkelde processen als lezen en schrijven, en dat allemaal in ruim een jaar tijd.

Tegelijkertijd is het vaak schokkend om te zien hoeveel, of beter gezegd: hoe weinig, veel volwassenen bijleren. Nadat hun schoolcarrière afgelopen is stoppen veel mensen met het gericht ontwikkelen. En dan te weten dat school slechts een basis algemene vorming is.

Wat zou er gebeuren als je het komende jaar je een half uur per dag zou verdiepen in manieren om beter te functioneren? Om je doelen te stellen, je uitstellen aan te pakken, je activiteiten op elkaar af te stemmen, je kwaliteiten in beeld te krijgen en ga zo maar door. 

Het antwoord is: Heel veel...!  Want een half uur per dag, is 14 uur in de maand en dat is 182 uur in een jaar. Reken maar dat als je 182 uur investeert in je persoonlijke effectiviteit dat dit een positief effect heeft op heel je leven!

Om je leven te verbeteren hoef je immers geen honderd zaken te veranderen. In de meeste gevallen gaat het om een handvol hardnekkige gewoontes die je moet ombuigen. 

Als je dat doet, mede met het inzicht door een half uurtje per dag aan persoonlijke ontwikkeling te doen en eventueel met wat coaching, dan verandert er ontzettend veel ten goede. Ik maak dat iedere dag mee met mensen.

Over de meeste dingen die je wilt bereiken zijn al boeken geschreven. Veel van die boeken bevatten letterlijk een stappenplan hoe je het kunt bereiken. Het lijkt me een goed begin om in dat half uurtje per dag daar te beginnen. De eerste stap is: Neem een besluit en kom in actie. Hoe klein de stap ook is. Koop een boek, bel een therapeut of coach en ga aan de slag. Stap voor stap... Het is zonde om de tijd voorbij te laten gaan en niet te worden wie je in potentie kunt zijn, en ten volle te kunnen genieten van alles wat je kunt bereiken.

Stephen Covey is overleden

Deze week is in een ziekenhuis in Idaho Falls op 79-jarige leeftijd Stephen Covey overleden. Hij viel in april tijdens een fietstocht door de bergen van zijn fiets en heeft 3 maanden in het ziekenhuis gelegen. Stephen Covey was auteur, trainer en coach en had een zeer succesvolle coachings- en trainingsorganisatie, FranklinCovey.

Stephen Covey was in het verleden hoogleraar aan de Brigham Young University in Utah en heeft lange tijd onderzoek gedaan naar succesvolle mensen. Hij bedoelde daarmee mensen die in alle opzichten een constructief en gelukkig leven leiden. Uit dat onderzoek kwam naar voren dat deze mensen iets gemeenschappelijks hadden. Ze deden iets wat tot een gelukkig, constructief leven leidde.

Hij schreef daarover een boek, “The 7 Habits of Highly Effective People”. Het is een ontzettend inspirerend boek dat je levenslessen leert die van grote waarde zijn! De Nederlandse titel - “De zeven eigenschappen van effectief leiderschap” - suggereert, mijns inziens, te veel dat het om een managementboek gaat, maar je kunt dat ‘leiderschap’ zien als: leiding nemen over je leven.

Het is een boek dat ik iedereen zou aanraden die iets opbouwends wil met zijn leven. Een boek om te lezen en te herlezen. Er zijn er genoeg in omloop van Stephen Covey verkocht al meer dan 20 miljoen exemplaren in 38 talen.

Jij bent verantwoordelijk...!

Van groot belang bij het verbeteren van de kwaliteit van je leven is dat je je verantwoordelijkheid oppakt. 

Verantwoordelijkheid in de betekenis dat je je ervan bewust bent dat je zelf je gevoelens creëert, en dat ze niet een direct gevolg zijn van de omstandigheden. 

Verantwoordelijkheid in de betekenis dat je zelf op je eigen gevoelens kunt reageren. Dat je in de letterlijke betekenis van het woord antwoord kunt geven op je eigen gevoelens en effectief leert reageren op je eigen behoeftes. Dat je jezelf leert kennen en sturen.

En verantwoordelijkheid in de betekenis dat je je in de communicatie met de ander volledig bewust bent van jouw aandeel. Wie je de verantwoordelijkheid geeft, geef je de macht. Want dat is degene die kan reageren op de situatie, die kan gaan beïnvloeden, die kan gaan sturen. Als je je doel wilt bereiken en je zit in een bus die rijdt... wat is dan de beste plek om te zitten?...   Achter het stuur, natuurlijk. De weg kan moeilijk zijn, er kunnen obstakels zijn en ga zo maar door, maar achter het stuur heb je verantwoordelijkheid voor waar je terecht komt. 

Belangrijk daarbij is ook dat je niet je ‘redding’ van buitenaf verwacht. Niet van mensen die je komen redden, niet van mensen die je problemen komen oplossen, niet van nieuwe omstandigheden, niet van ‘als ik maar een betere jeugd had gehad’, niet van complimenten van anderen... 

Als je de kwaliteit van je leven wilt verbeteren moet je 100% verantwoordelijkheid nemen voor je gevoelens, je daden, je leven. Zo kun je, eventueel met een coach naast je, stap voor stap je doelen bereiken.

Je kunt veel meer dan je denkt dat je kunt

Het leuke van mijn werk is dat ik mensen zie groeien en openbloeien. Een groot deel van de mensen die in mijn praktijk komen hebben klachten. Ze lijden onder angsten, oude onverwerkte emoties, ontregeling van het psychisch systeem door overbelasting en ga zo maar door. 

Maar een ander deel van de mensen komen zonder klachten, maar omdat ze het gevoel hebben dat er meer in hen zit dan dat er uit komt. Ook mensen die eerst met een klacht binnenkwamen, kunnen op dit punt komen.

Je realiseert je dan dat je eigenlijk meer zou kunnen dan je doet, of je voelt dat er allerlei innerlijke processen gaande zijn, dat je bijvoorbeeld allerlei ideeën hebt e.d. , maar het komt niet echt van de grond. Soms herinner je je ook periodes waarin je helemaal in een positief gevoel zat en waarin je veel voor elkaar kreeg, en herken je ook periodes waarin er bijna niets uit je handen komt. De ene keer werkte je onbewuste vóór je, de andere keer werkte het meer tegen je.

In coaching en therapie leer je om in je onbewuste weer op zoek te gaan naar je innerlijke hulpbronnen. Dat zijn je sluimerende capaciteiten en mogelijkheden. Je leert om je eigen innerlijke kracht te gaan gebruiken om je doelen te realiseren. Zonder die innerlijke kracht en zonder onbewuste actieve hulpbronnen is het bereiken van je doel vaak te zwaar en te moeilijk. Maar als je leert om je eigen mogelijkheden aan te boren, je emoties te gebruiken als een energiegevende drive achter je handelen, dan gaan een aantal zaken veel gemakkelijker. Ze worden gedreven en gestuurd door je innerlijke kracht, je innerlijke hulpbronnen.

Klik hier voor meer informatie over therapie & coaching.

Wie ben ik? en Wat wil ik?

Regelmatig komen cliënten in mijn praktijk voor coaching en hypno-psychotherapie met vragen als: “Wat wil ik nou echt?”, “Waar ben ik nou goed in?”. Ze hebben vaak het gevoel dat er meer in hen zit, dan dat er uit komt. Ze ervaren weinig passie, weinig bezieling bij de dingen die ze doen. 

In coaching, vaak gecombineerd met therapeutisch werk, leer je stap voor stap dichter bij jezelf te komen. Bij wie je diep van binnen werkelijk bent. In de loop van je leven kan het zijn dat je steeds meer verstrikt raakt in denkprocessen, en dat je steeds minder begint te voelen. Je raakt het contact met jezelf kwijt. Je blokkeert met je denken allerlei onbewuste automatische functies die je nodig hebt om te voelen wat je wilt, capaciteiten in jezelf aan te boren, je zeker te voelen en te genieten. 

Vaak kunnen mensen dan ook moeilijk keuzes maken. Alle keuzes hebben voor- en nadelen, en aan veel opties zitten tegenstrijdige gevoelens vast. Men blijft dan vaak hangen in het eindeloos afwegen van de voor- en nadelen. Als je in het proces van personal coaching leert om meer te voelen wat je wilt, dan begin je automatisch - vanuit je onbewuste - beter te selecteren en wordt een keuze maken een vanzelfsprekend, van binnenuit gedreven, proces.

Als je door dit soort stagnaties te weinig uit jezelf haalt of als je klachten ervaart is het noodzakelijk dat je er in coaching en therapie aan werkt, maar in principe is het voor een ieder verstandig om af en toe eens je eigen functioneren met een coach tegen het licht te houden en weer feeling te krijgen met wie je bent en wat je wilt bereiken in je leven. 

Doordat je in coaching en therapie stap voor stap de dingen aanpakt en vooruit gaat zie je ook dat angsten en onzekerheden, alleen al daardoor, aanzienlijk verminderen.

Voor meer informatie over personal coaching kijk op Coaching & Therapie

Grote doelen in kleine stapjes

Soms hebben mensen bepaalde doelen, of bepaalde dromen. Vaak besteedt men te weinig aandacht aan die dromen of neemt men te weinig actie. Met als gevolg... geen resultaat. Het blijft dan vaak hangen in het gebied van “Ik zou ooit...”, “Later ga ik ook nog eens...” En diep van binnen weet je dat je jezelf daarmee voor de gek houdt. Als je het nu niet doet, doe je het later ook niet. Hoe komt dat nou?  

Een eenvoudig onderdeel van deze stagnaties zijn de grote stappen die je jezelf voorhoudt en de opties van falen en mislukken. Van te grote stappen wordt je al moe voor je er aan begint en bij de optie van falen bekruipt het gevoel van angst en onzekerheid je al bij de eerste stap. Een schijnoplossing om deze gevoelens te vermijden is dan: er niet aan te beginnen, en eventueel gewoon een beetje verder dromen. “Ooit.....”

Belangrijk is te bedenken dat falen en succes beide bestaan uit wel honderd kleine stapjes. Iemand faalt niet zomaar, en iemand heeft niet zomaar succes. Succesvol zijn in iets betekent dat je een heleboel dingen een lange tijd goed weet te doen. En datzelfde geldt voor falen. Als je een heleboel kleine stapjes zet die allemaal niet goed zijn en je verliest je doel uit het oog of je bent gewoon te koppig of te dom om bij te sturen richting je doel... en je gaat gewoon door met al die kleine verkeerde stapjes... dan faal je. Maar dan hebben we het wel over honderd kleine falende stapjes en de bereidheid niet te leren en niet bij te sturen. “Wie is er nou zo dom”, zou je zeggen?

Toch gebeurt dat regelmatig. Er was hier in de stad een tijdje geleden een nieuw restaurant dat zijn deuren opende. Het zag er wat verouderd uit, alsof je de jaren tachtig binnenliep, de kaart was heel beperkt, je werd aan je tafel door wel vier verschillende mensen bediend en zo waren er nog wat dingen. Het bleef al gauw heel stil in het restaurant. Dan zou je denken dat men gaat evalueren, gaat bijstellen en kijken wat er verbeterd kan worden. Maar, nee hoor... na drie maanden was alles nog precies hetzelfde. Na zes maanden was het restaurant failliet. Hoe makkelijk zou het zijn om eens tussendoor wat bij te stellen. Hang wat druiventrosjes op, koop wat leukere verlichting, zet een gitarist in de deuropening, geef mensen wat persoonlijke aandacht... Allemaal op zich heel eenvoudig. Makkelijk om te doen, maar ook makkelijk om het niet te doen.

Zo is het ook in je persoonlijke leven. Ga stap voor stap richting je doel en evalueer en stel bij tot je steeds meer op koers geraakt. Is een uitdaging te groot, of is iets te moeilijk. Hak het dan gewoon in kleine stukjes...!  Succes bestaat uit wel honderd kleine stapjes. Zo lang je maar stapje voor stapje zet. Dat gaat met vallen en opstaan, natuurlijk. Maar dat is ook de succesformule waarmee ieder kind leert lopen. Ik heb nog nooit een kind gezien dat na vijf keer vallen zegt: “Nou, dat werkt niet, dan doe ik het niet meer”. Maar ik zie wel heel veel volwassenen die na één of twee keer vallen of wat moeilijkheden al opgeven, en zichzelf sussen met: “Dat is niet voor mij weggelegd...”, “Dat kan ik niet...” of “Later...ooit....”

Kortom: Stel doelen en hak de stappen die je moet doen om dat te bereiken in kleine stukjes. Gewoon stap voor stap. En is het dan nog te moeilijk... dan hak je het gewoon opnieuw in tweeën. Zolang je maar in beweging bent en de goede kant op gaat.

Als je belemmerd wordt door allerlei innerlijke zaken zo als onzekerheden, angst, emotionele ballast en dergelijk, zoek dan een therapeut om dat uit de weg te ruimen. Stilstaan is geen optie, daar word je niet gelukkig van. Zorg dat je weer uit je leven haalt wat er in zit en dat je opbloeit als persoon. Klik hier voor meer informatie over therapie en coaching

Work harder on yourself than you do on your job

Hier even wat korte wijze raad van één van mijn persoonlijke helden.