Ik-Sterkte in therapie

De meeste mensen die in therapie komen, willen bepaalde klachten aanpakken. Of het nu gaat om paniekaanvallen, traumaverwerking, burnoutklachten of bijvoorbeeld fobieën..., de enige persoon die de klus kan klaren dat ben jezelf.

We hebben in therapie dus altijd (minimaal) twee componenten: Jij en je klacht. Als je helemaal in je klacht zit, dan kun je niets. Dan bèn je... bijvoorbeeld bang. Dan voel je je zo klein en machteloos dat je niets kunt. Het gaat er dus om dat je in therapie leert zelf iets met je klacht te doen.

Je leert in jezelf iets te doen wat helpend is, zodat je een veranderingsproces, een verwerkingsproces of een genezingsproces op gang kan brengen. 

Belangrijk daarbij is dan niet alleen de aard van je klacht en waardoor deze klacht ontstaan is. (Vaak is immers de klacht alleen een symptoom van iets achterliggends dat niet lekker zit of niet goed functioneert). Evenzo belangrijk is de conditie van je ‘Ik’.

Jíj bent immers degene die bijvoorbeeld onbewust een automatisme gaat veranderen of een emotie gaat verwerken. Jij bent degene die gaat leren op een nieuwe manier op bepaalde gevoelens te reageren zodat ze veranderen. En dat allemaal op het niveau van het automatisme en het onbewuste, want alleen aan praten en begrijpen heb je niet zoveel.

De eerste stap is daarom vaak om je ‘Ik’ zo sterk mogelijk te maken, zodat je op een goede manier de klus kan klaren. Ik loop in therapie als het ware het hele stuk met je mee, maar je zult zelf ook innerlijk werk moeten verzetten.

Die ‘Ik-sterkte’ is heel belangrijk en wordt tevens vaak onderschat. Als je je goed voelt, met uitzondering van je klacht, dan is het veel makkelijker om je klacht aan te pakken. Dan gebruik je al je bewuste en onbewuste mogelijkheden om ook dat ene punt waar je tegenaan loopt te veranderen.

Er is een oude wijsheid die zegt: “Je moet het dak repareren als het droog is”. Als je psychisch in een slechte conditie bent en je komt binnen met veel klachten, dan heb je op dat moment eenvoudigweg niet de energie en mogelijkheden om je klacht aan te pakken.

Daarom is het verstandig dat je in het algemeen eerst werkt aan ‘je goed voelen’, zodat je ‘de klus kunt klaren’. Dat lijkt logisch, maar veel te vaak hoor ik dat mensen - al dan niet in therapie - bezig zijn met het ronddwalen in oude pijn. Dat put je uit, en zo wordt het een veel moeizamer proces om je klacht aan te pakken. Bovendien kom je vaak van het een in het ander en zie je door de bomen het bos niet meer.

Ik had laatst een mevrouw in therapie - heel kort, want ze stopte er al snel mee - die vurig de overtuiging had: ‘huilen is helen’. Ze was behoorlijk uitgeput, maar wist wat ze wilde: naar de pijn, in de pijn en zo veel mogelijk het trauma herbeleven. Zo was ze namelijk al een tijd bezig geweest in andere zelfhulp- en wazige therapievormen en... dat vond ze goed. Ze realiseerde zich niet en wilde niet geloven dat ze dáárdoor zo uitgeput was geraakt dat ze haar klacht maar niet kon aanpakken. Daar wil ik als therapeut niet in meegaan, dat is meer masochisme dan therapie. 

Therapie gaat over opbouwen, grip krijgen, in je kracht komen en dan iets aanpakken zodat je meer van je leven kunt gaan genieten en je meer tot je recht komt. Zodat je meer wordt wie je diep van binnen bent.

Te snel, te veel en te diep... heeft tot gevolg dat je als cliënt te veel gaat schommelen. Je bent dan bijvoorbeeld bezig om emoties naar boven te halen die je eerder hebt verdrongen om in balans te blijven. Het gevolg daarvan is dat je nu uit balans raakt en daardoor ga je automatisch al je energie gebruiken om het weer te verdringen. Kortom, dat is een proces van drie stappen vooruit en weer drie achteruit. Ook je omgeving kan ‘meegenieten’ van dat proces...

In hypno-psychotherapie ben ik voorstander van rustige stappen, in een tempo dat je het gemakkelijk aan kunt, zo licht mogelijk, in het hier en nu, zo effectief mogelijk gericht op het blijvend aanpakken van je klacht en een proces waarbij je ‘Ik-sterkte’ vanaf het begin toeneemt. Het resultaat is dat je therapie doet, belangrijke zaken aanpakt en verandert, terwijl je je steeds beter gaat voelen.

Ik-sterkte vergroten als goede start van therapie

Veel cliënten die bij mij in therapie komen hebben al lange tijd last van hun klachten. Vaak hebben ze ook al allerlei vormen van therapie of zelfhulp gedaan, maar nog steeds bestaat de klacht voort. 

Het feit dat een klacht al lange tijd bestaat is in veel gevallen al een indicatie dat er iets mis is met de balans tussen enerzijds de mogelijkheden van de cliënt om de klacht aan te pakken en anderzijds het mechanisme van de klacht.

Met andere woorden, de kans is groot dat je onvoldoende ‘in conditie’ bent om je klacht te kunnen aanpakken. Een psychische klacht, probleem, belemmering of barrière kost vaak veel energie. Bepaalde zaken in je leven lopen daardoor moeizamer en tegelijkertijd mis je vaak de bevrediging van een aantal zaken (die je wellicht wel zou hebben als je je klacht niet zou hebben). 

Het komt daardoor vaak voor dat mensen door hun klacht wat uitgeput raken. En in een wat vermoeide of teleurgestelde toestand ben je vaak niet in staat om je klacht goed aan te pakken.

Een ander punt is dat je door je focus op de problemen en belemmeringen niet meer gewend bent om te kijken naar je eigen mogelijkheden en capaciteiten om je probleem op te lossen. Je hebt al eerder in je leven allerlei dingen aangepakt en opgelost, en het zou best kunnen dat je een aantal van die innerlijke strategieën om zaken op te lossen kan inzetten om ook dit probleem aan te pakken. 

Daarnaast kunnen we in therapie je eigen mogelijkheden, talenten en capaciteiten meer aan het licht brengen waardoor je die kunt gaan gebruiken om je klacht de baas te worden.

Ook stimuleren we in therapie vaak als eerste een aantal psychische mechanismen waardoor je beter gaat functioneren. Je kunt daarbij denken aan verwerking, concentratie, emotieregulatie en andere innerlijke processen.

Alleen al door het vergroten van je innerlijke kracht, je psychische conditie en je mogelijkheden kan het zijn dat het je al beter lukt om je klacht de baas te worden. In ieder geval is dat vaak een belangrijke eerste stap: Eerst je iets beter voelen en dan die energie gebruiken om je klacht verder aan te pakken.

Op deze pagina <klik hier>  kun je een filmpje bekijken waarin ik hier wat dieper op in ga met betrekking tot de start van therapie of coaching.