Ik vind het wel passend om na alle lof over de films van Xavier Dolan hier ook eens een filmpje te plaatsen met een korte analyse. Leuk voor als je de mooie films gezien hebt of (opnieuw) gaat bekijken...

Mommy

Mijn vaste bloglezers weten dat ik dol ben op de films van Xavier Dolan. Ik heb wegens drukte een tijdje niet op dit blog geschreven, en zodoende niet bericht over de laatste prachtfilm van Dolan, ‘Mommy’ (die al weer een tijdje in de bioscoop en op dvd te zien is).

De film gaat over de 14 jarige Steve die, met zijn ADHD, gevangen zit in een explosieve wereld van emoties en impulsen die op hem afkomen. In het verhaal wordt hij geconfronteerd met een (fictieve) nieuwe Canadese wet die voorschrijft dat kinderen die niet binnen de ‘normale kaders’ vallen over gedragen dienen te worden voor behandeling aan de autoriteiten.

Al eerder maakte Xavier Dolan (op 20 jarige leeftijd) een bijzondere film over de moeder-zoon relatie met de film ‘Je tué ma mère’ (I killed my mother). Deze film is opnieuw een indringend portret van de moeder-zoon relatie en zet aan tot denken over de maatschappelijk vraag: "Hoe om te gaan met mensen die een andere dan doorsnee benadering nodig hebben om te groeien en te ontwikkelen?"

Tommy werd op het filmfestival in Cannes bekroond met de Juryprijs. Als Dolan liefhebber zou ik zeggen: Bekijk alle vijf zijn films, ze zijn het waard.

Tom à la ferme

Xavier Dolan maakte een prachtige filmische adaptatie van het toneelstuk ‘Tom à la ferme’ van Michel Marc Bouchard.

De films van Dolan stijgen voor mij altijd uit boven de meeste films die ik zie. ‘Tom à la ferme’ / ‘Tom at the farm’ is een prachtig gefilmde, adembenemende thriller. De hoofdpersoon, Tom, gespeeld door Xavier Dolan zelf, reist af naar de boerderij van zijn overleden vriend. 

Daar op de boerderij ontstaat een duister psychologisch drama dat me een beetje doet denken aan de beklemmende spanning in de literatuur van James Purdy. Donker, mysterieus, pervers en met een voortdurende geladenheid.

De film is - evenals de andere films van Dolan - een aanrader. Hij verschijnt begin september op dvd.

Praat met je kind over 'pesten'

Ik heb vaak volwassenen en jongeren in therapie die lijden aan klachten die voortkomen uit langdurig pestgedrag op school. Vaak begint het al vroeg op de basisschool en soms heeft iemand de pech dat het pestgedrag zich voortzet op de middelbare school.

Regelmatig lees ik wat onderzoeken en literatuur rondom dit onderwerp. Zo las ik vandaag het Landelijk Onderzoek Pesten uit 2012, waaraan 87 scholen meededen en in totaal 9588 leerlingen werden ondervraagd.

Zestien procent van de leerlingen in het basisonderwijs geeft tijdens dit onderzoek aan dat ze de voorgaande weken zijn gepest. De gepeste leerlingen zijn even vaak meisjes als jongens, en zitten voornamelijk in de groepen 5 en 6 van de basisschool. In de groepen 7 en 8 lijkt het aantal pestincidenten iets af te nemen.

Leerlingen die gepest worden voelen zich significant minder veilig in en rondom school. De gepeste leerlingen geven vaak aan dat de leerkracht niet of onvoldoende alert is op pestgedrag en niet of slecht luistert naar het gepeste kind. 

Van de leerlingen die gepest worden zegt twintig procent dat dit dagelijks gebeurt, en een derde van deze kinderen wordt ook tijdens de les in de klas gepest. Wat de conclusie van veel slachtoffers bevestigt dat leerkrachten vaak te weinig signaleren. Gevoelens van boosheid (66%) en verdriet (50%) en alleen (45%) wisselen elkaar af.

Naast de verantwoordelijkheid van de school (die mijns inziens vaak een veel te soft beleid hanteert en de pestkoppen te lang de hand boven het hoofd houdt) is het ook de verantwoordelijkheid van ouders om hier alert op te zijn. 

De schade bij de slachtoffers van pesten is vaak groot en verregaand, dat zie ik dagelijks in mijn therapeutische praktijk, en ieder kind dient te leren sociaal vaardig en invoelend te functioneren. Pesten is dus een onderwerp van gesprek dat in de opvoeding moet terugkomen, of je kind nu slachtoffer, dader, meeloper of getuige is. 

Mijn vaste bloglezers weten wel dat ik bewonderaar ben van de Canadese regisseur Xavier Dolan. Dolan heeft deze prachtige, aangrijpende en wat pathetische videoclip gemaakt van het nummer ‘College Boy’ van de Franse band Indochine.

Xavier Dolan

Nieuwe film van Xavier Dolan, 'Laurence Anyways'

Eind december 2012 is de nieuwe film van Xavier Dolan op dvd verschenen. De film heet ‘Laurence Anyways’ en is een prachtige lovestory. Dit is inmiddels de derde film van Dolan en opnieuw verbluffend mooi, gestileerd, uitbundig...

Wat me zo bij Xavier Dolan bevalt is dat hij een mooie beeldtaal gebruikt als communicatie. De beelden zijn niet slechts een medium om een verhaal over te brengen, maar geven daadwerkelijk inhoud en diepte aan het verhaal. Prachtige filmkunst. Ik hou van mooie plaatjes. Als een film alleen om het verhaal gaat, lees ik wel het boek. Thema in zijn films is de diepte en de complexiteit van de liefde. Al eerder schreef ik uitvoerig over Xavier Dolan, dus ik zal hier niet opnieuw een lofzang afsteken. (zie hier) 

Xavier Dolan

Dolan wordt nogal eens vergeleken met Almodóvar, maar daar ben ik het persoonlijk niet mee eens (al begrijp ik de vergelijking). De films van Almodóvar wekken meestal al na een kwartier mijn irritatie of verveling, terwijl ik bij de drie films van Dolan ademloos kan kijken... En dan te bedenken dat de 23-jarige Dolan tekent voor het verhaal, het script, de regie en de kostuums. Wellicht een aanrader nadat je de twee eerdere films van Xavier Dolan, 'J'ai tué ma mère' en 'Les amours imaginaires' ook gezien hebt. 

Narcisme in een liefdesrelatie

In 1990 leidde onderzoek door prof. David Buss van de universiteit van Texas tot nieuwe inzichten over wat bijdraagt tot stabiliteit in relaties. Hij deed onderzoek bij mannen en vrouwen uit 37 verschillende culturen. Hieruit bleek dat bij zowel mannen als vrouwen de volgende vier karakterkenmerken bovenaan staan, als het gaat om verwachtingen in relaties:
(1) Liefde geven;
(2) Betrouwbaarheid;
(3) Emotionele stabiliteit/volwassenheid;(4) Aangenaam karakter.

Wat zegt dit resultaat over de keuze om een relatie aan gaan met een man of vrouw met een narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS)? Die lijken in eerste instantie aan de vier karakterkenmerken te voldoen, maar vroeg of laat geldt: schijn bedriegt.

Op de eerste plaats zijn bijna alle personen met een NPS niet in staat om echte liefde te geven. De reden daarvan is zwak zelfbeeld, tekort aan echte gevoelens & empathie en opgeblazen ego, waardoor geen ruimte is voor aandacht en zorg (of liefde) voor een partner.

Ten tweede, partners met een NPS blijken onbetrouwbaar. Ze nemen geen echte verantwoordelijkheid, zijn manipulerend, gewetenloos, hebben behoefte aan vreemdgaan om hun ego te strelen, zijn niet empathisch en zijn onvolwassen in een langdurige relatie. Zeker als er kinderen komen of zijn, stellen zij alleen het eigen belang op de eerste plaats.
Dat narcisme onvolwassenheid betekent, heeft weinig toelichting nodig.
De charme, imponerende welbespraaktheid, geveinsde vriendelijkheid en het toneelspel zijn ongekend bij narcisten. Het duurt soms jaren om dit in te zien. Alhoewel als de narcist echt onder druk staat, zijn de woede en het demoniseren van anderen een indicatie dat onderliggend (het ware) karakter helemaal niet zo aangenaam is. Nee, er is duidelijk sprake van veel innerlijke frustraties, sadisme, angst en depressie. Mensen met een partner met NPS kennen de uitbarstingen van de narcist, die veel verraden over het onderliggende karakter (valse zelf en het angstige kind).

De meeste mannen en vrouwen zullen waarschijnlijk de belangrijkheid van deze vier karakterkenmerken beamen en daarom weer ‘helder’ krijgen hoe het kan dat de relatie met de narcistische partner mislukt is, als op vier essentiële kenmerken bij partners onvoldoende aan wordt voldaan. Vanaf het begin was de relatie uiteindelijk gedoemd tot mislukken.

Dit korte artikel brengt me op het idee één van de mooiste films die ik dit jaar gezien heb aan te bevelen: ‘Les Amour Imaginair’ van de Canadese regisseur Xavier Dolan. Met zijn eerste film ‘J’ai Tué Ma mere’’

(‘Ik vermoordde mijn moeder’) won hij al

drie belangrijke prijzen op het filmfestival in Cannes 2009. Leuk om te weten is dat hij

toen 20 jaar oud was en de film, evenals zijn tweede film, uit eigen middelen financieerde.

In deze tweede film ‘Les Amour Imaginaires’ ('Heartbeats' in het Engels), staat het onderwerp ‘narcistische relaties’ centraal. Hij won met deze film de prestitieuze filmprijs voor ‘aidacious, courageous and cutting-edge cinema’ op het filmfestival in Sydney dit jaar.

Hij speelt zelf, evenals in zijn eerste film, één van de hoofdrollen. De film gaat over narcistische liefdesrelaties. Een veel voorkomend, diepgaand, eigentijds, ingrijpend probleem.

De film spreekt voor zichzelf. De oppervlakkigheid van de personages en de constante investering in het zelfbeeld wordt prachtig, stijlvol, ‘narcistisch’ in beeld gebracht. Je merkt in deze film dat er over elk shot is nagedacht. Beeld en inhoud versterken elkaar. Een voorbeeld van hoe een beperkt budget in combinatie met een goede filmmaker, visie en inhoud resulteert in een prachtige productie. Als je stilstaat bij het feit dat Xavier Dolan tekent voor de regie, het idee, het script, de financiering en de hoofdrol en je realiseert je dat hij bij deze geweldige film pas 21 jaar oud is, dan realiseer je je wellicht dat hier een geniaal filmmaker bezig is.